Yerba mate wymaga nieco innego przygotowania niż zwykła herbata. Najważniejsza jest woda o temperaturze 70–80°C, właściwe ułożenie suszu i bombilli oraz unikanie wrzątku, który szybko wydobywa gorycz i cierpkość.
Co jest potrzebne do przygotowania yerba mate?
Podstawowy zestaw nie jest duży. Potrzebujesz naczynia, suszu, bombilli oraz wody. Na początek najlepiej wybrać rozwiązania łatwe do czyszczenia i niewymagające specjalnej pielęgnacji:
- Matero – naczynie przeznaczone do przygotowywania i picia yerba mate. Ceramiczne łatwo umyć i nie wymaga ono konserwacji. Tykwa jest bardziej tradycyjna, ale po użyciu trzeba ją dokładnie opróżniać i suszyć.
- Bombilla – metalowa rurka z sitkiem, która zatrzymuje drobinki suszu podczas picia. Najbardziej uniwersalna na początek będzie bombilla ze stali nierdzewnej.
- Susz yerba mate – osoby początkujące mogą zacząć od łagodniejszej mieszanki, na przykład z dodatkiem ziół lub owoców.
- Wycior do bombilli – cienka szczoteczka ułatwiająca usuwanie pyłu i resztek suszu z rurki oraz sitka.
Jeśli nie masz matero, możesz użyć zwykłego kubka. Tradycyjne naczynie lepiej utrzymuje susz w jednym miejscu, ale nie jest konieczne, aby przygotować pierwszy napar.
Jak parzyć yerba mate krok po kroku?
Klasyczna metoda polega na stopniowym zalewaniu suszu. Nie chodzi o jednorazowe zalanie całego naczynia, lecz o przygotowanie miejsca, w którym woda będzie przepływać przez część suszu.
- Wsyp susz do matero, wypełniając około połowy do trzech czwartych objętości naczynia. Mniejsza ilość da łagodniejszy napar, większa – intensywniejszy.
- Zakryj dłonią otwór matero, odwróć naczynie i delikatnie potrząśnij. Drobny pył przesunie się ku górze, a większe części suszu pozostaną niżej.
- Przechyl matero tak, aby susz ułożył się pod skosem. W jednej części naczynia powinno powstać wolne miejsce.
- Wlej w to miejsce odrobinę chłodnej lub letniej wody. Pozostaw susz na kilkadziesiąt sekund, aby nasiąkł i ustabilizował się.
- Włóż bombillę w wilgotne, puste miejsce. Umieść ją przy ściance naczynia i nie wyjmuj podczas picia.
- Zalej susz wodą o temperaturze 70–80°C. Wodę możesz przygotować w czajniku z regulacją temperatury albo odczekać kilka minut po zagotowaniu.
- Pij napar przez bombillę. Gdy smak osłabnie, dolewaj wodę w to samo miejsce, zamiast zalewać cały susz od nowa.
Nie używaj wrzątku. Woda o temperaturze 100°C może nadmiernie przyspieszyć ekstrakcję, przez co napar stanie się gorzki, cierpki i trudniejszy do wypicia. Bombilla służy do picia, a nie do mieszania suszu. Poruszanie nią może naruszyć jego ułożenie i doprowadzić do zapchania sitka.
Jaka temperatura wody sprawdzi się najlepiej?
Temperatura wpływa na tempo ekstrakcji, czyli przechodzenia substancji smakowych z suszu do wody. Im wyższa, tym szybciej napar nabiera intensywności. Zbyt gorąca woda często daje jednak więcej goryczy niż przyjemnego aromatu.
| Temperatura | Typ naparu | Charakterystyka |
|---|---|---|
| Do 30°C | Terere | Zimny, łagodniejszy napar przygotowywany z lodem i zimną wodą. Wymaga więcej czasu. |
| 40–70°C | Łagodny napar | Mniej intensywny smak, wolniejsze wydobywanie aromatu i mniejsza cierpkość. |
| 70–80°C | Standardowa yerba mate | Wyraźny smak i rozsądne tempo parzenia. To dobry zakres na początek. |
| 80–90°C | Mocny napar | Intensywny, bardziej cierpki smak. Wymaga ostrożności, zwłaszcza przy mocnych mieszankach. |
| Powyżej 90°C | Woda zbyt gorąca | Duże ryzyko ostrej goryczy i nieprzyjemnej cierpkości. Wrzątku nie należy używać. |
Terere przygotowuje się inaczej niż klasyczną yerba mate. Susz zalewa się zimną wodą, często z lodem. Taki napój ma łagodniejszy profil smakowy i wolniej się zaparza. Na początek najłatwiej jednak opanować klasyczną metodę z wodą o temperaturze 70–80°C.
Jak korzystać z suszu i dbać o akcesoria?
Jedną porcję suszu można zalewać wielokrotnie. Kolejne dolewki zwykle są łagodniejsze, ponieważ część składników smakowych została już wypłukana. Wodę dolewaj w miejsce przy bombilli, a nie bezpośrednio na całą powierzchnię suszu. Gdy napar staje się wyraźnie bezsmakowy, wyrzuć zawartość matero i przygotuj świeżą porcję.
Po zakończeniu picia opróżnij naczynie i przepłucz je wodą. Tykwy nie zostawiaj z mokrym suszem, ponieważ wilgoć może powodować nieprzyjemny zapach i problemy z jej dalszym użytkowaniem. Matero ceramiczne lub szklane można umyć dokładniej, stosując delikatną gąbkę.
Bombillę przepłucz od razu po użyciu. Co pewien czas oczyść ją wyciorem, szczególnie jeśli przez sitko przedostaje się pył albo napar płynie wolniej. Nie używaj jej do mieszania, ponieważ resztki suszu mogą zostać wepchnięte do filtra.
Najprostszy sposób na udaną pierwszą porcję to matero ceramiczne, stalowa bombilla, umiarkowana ilość suszu i woda o temperaturze 70–80°C. Z czasem możesz regulować ilość suszu, czas kolejnych dolewek oraz temperaturę, dopasowując smak do własnych preferencji.